De kosten van thuiszorg per uur variëren sterk en zijn afhankelijk van het type zorg, de zorgverlener en je persoonlijke situatie. In Nederland betaal je vaak een inkomensafhankelijke eigen bijdrage via het CAK, terwijl de rest wordt gedekt door de Wlz of Zvw. De werkelijke kosten die je zelf betaalt hangen af van je inkomen, huishoudsamenstelling en het type zorg dat je ontvangt. Hieronder beantwoorden we de meest gestelde vragen over de kosten van thuiszorg.
Wat bepaalt de kosten van thuiszorg per uur?
De kosten van thuiszorg worden bepaald door het type zorg dat je ontvangt, de kwalificaties van de zorgverlener en de wet waaronder de zorg valt. Persoonlijke verzorging (zoals wassen en aankleden) is goedkoper dan verpleegkundige zorg (zoals wondverzorging of medicijnbeheer). Ook speelt de regio een rol, hoewel dit verschil minder groot is geworden door landelijke tariefafspraken.
De belangrijkste factor is of je zorg valt onder de Zorgverzekeringswet (Zvw) of de Wet langdurige zorg (Wlz). Zvw-zorg betreft kortdurende verpleging en verzorging, vaak na ziekenhuisopname of bij tijdelijke gezondheidsproblemen. Wlz-zorg is bedoeld voor mensen met blijvende, intensieve zorgbehoefte. De tarieven die zorginstellingen rekenen verschillen, maar als cliënt betaal je niet het volledige uurtarief. Je betaalt een eigen bijdrage die het CAK berekent op basis van je inkomen.
De complexiteit en intensiteit van je zorgbehoefte bepalen ook welk type zorgprofessional ingezet wordt. Een verzorgende heeft een lager uurtarief dan een verpleegkundige of gespecialiseerd verpleegkundige. Zorginstellingen moeten de juiste balans vinden tussen kwaliteit en kostenbeheersing, waarbij de focus ligt op passende zorg voor elke individuele situatie.
Hoeveel betaal je zelf aan thuiszorg met een eigen bijdrage?
Je eigen bijdrage voor thuiszorg wordt berekend door het Centraal Administratie Kantoor (CAK) op basis van je jaarinkomen en huishoudsamenstelling. Het bedrag is inkomensafhankelijk, met een vastgesteld maximum per periode. Voor 2024 ligt de maximale eigen bijdrage voor Wlz-zorg rond de 2.700 euro per jaar voor alleenstaanden en hoger voor meerpersoonshuishoudens, afhankelijk van het inkomen.
Bij een laag inkomen betaal je vaak geen of een minimale eigen bijdrage. Het CAK stuurt je jaarlijks een beschikking waarin staat wat je maandelijks moet betalen. Dit bedrag dekt alle Wlz-zorg die je ontvangt, ongeacht hoeveel uren zorg je daadwerkelijk krijgt. Je betaalt dus niet per uur, maar een vast maandbedrag.
Voor Zvw-zorg geldt een andere regeling. Hier betaal je je eigen risico (maximaal 385 euro in 2024) en eventueel een verplicht eigen aandeel voor bepaalde vormen van wijkverpleging. Na je eigen risico worden de kosten vergoed door je zorgverzekeraar. Mensen met een laag inkomen kunnen aanspraak maken op zorgtoeslag, wat de netto zorgkosten verlaagt.
Het is belangrijk te weten dat je nooit meer betaalt dan het vastgestelde maximum, ook niet als je veel zorg nodig hebt. Deze bescherming zorgt ervoor dat zorg toegankelijk blijft, ongeacht je zorgbehoefte. Voor mensen met een minimuminkomen zijn er aanvullende regelingen die de eigen bijdrage verder kunnen verlagen.
Wat is het verschil tussen thuiszorg via de Wlz en de Zvw?
De Wlz (Wet langdurige zorg) is bedoeld voor mensen met blijvende, intensieve zorgbehoefte die 24 uur per dag zorg of toezicht nodig hebben. De Zvw (Zorgverzekeringswet) dekt kortdurende verpleging en verzorging, vaak tijdelijk van aard. Het belangrijkste verschil zit in de duur en intensiteit van de zorgbehoefte.
Voor Wlz-zorg heb je een indicatie nodig van het CIZ (Centrum Indicatiestelling Zorg). Zij beoordelen of je zorgbehoefte zodanig is dat je in aanmerking komt voor langdurige zorg. Je kunt dan kiezen voor zorg in een instelling of een persoonsgebonden budget (pgb) om zelf zorg in te kopen. De kosten worden betaald uit het Wlz-budget, en jij betaalt alleen de inkomensafhankelijke eigen bijdrage aan het CAK.
Zvw-zorg krijg je via je zorgverzekeraar en vereist een verwijzing van je huisarts. Dit betreft wijkverpleging zoals wondverzorging, medicijnbeheer of begeleiding na een ziekenhuisopname. De zorgverzekeraar vergoedt deze zorg volgens de polisvoorwaarden, en je betaalt eventueel je eigen risico. Er is geen aparte indicatiestelling nodig, maar wel een medische noodzaak.
De overgang tussen systemen vindt plaats wanneer tijdelijke zorg overgaat in permanente zorgbehoefte. Zorginstellingen spelen hierin een belangrijke rol door tijdig te signaleren wanneer een CIZ-indicatie noodzakelijk wordt. Dit voorkomt dat mensen tussen wal en schip vallen of onverwacht met hoge kosten worden geconfronteerd.
Hoe kun je de kosten van thuiszorg verlagen of vermijden?
Het verlagen van thuiszorgkosten begint met goed begrip van je rechten en mogelijkheden. Zorg dat je weet waar je recht op hebt en vraag tijdig een indicatie aan bij het CIZ als je langdurige zorg nodig hebt. Hoe eerder je dit regelt, hoe sneller je toegang hebt tot de juiste voorzieningen zonder onnodige kosten.
Een aanvullende zorgverzekering kan helpen bij kosten die niet onder de basisverzekering vallen. Vergelijk jaarlijks de polissen om te zien welke aanvullende dekking past bij je situatie. Let daarbij op de voorwaarden voor thuiszorg, hulpmiddelen en andere relevante zorgvormen.
Informele zorg via familie, vrienden of vrijwilligers kan een waardevolle aanvulling zijn op professionele zorg. Dit verlaagt niet direct je eigen bijdrage, maar kan wel de totale zorgbehoefte verminderen. Mantelzorgers kunnen ondersteuning krijgen via gemeentelijke regelingen, wat de druk op het informele netwerk verlicht.
Preventieve maatregelen zoals woningaanpassingen (drempels verwijderen, traplift) of hulpmiddelen (rollator, douchestoel) kunnen de behoefte aan persoonlijke verzorging verminderen. De gemeente kan hierin ondersteunen via de Wmo (Wet maatschappelijke ondersteuning). Voor mensen met een laag inkomen zijn er bijzondere bijstandsregelingen die helpen met zorgkosten die niet gedekt worden. Neem contact op met je gemeente om te onderzoeken welke ondersteuning beschikbaar is.
Ook is het verstandig om regelmatig je zorgbehoefte te evalueren met je zorgverlener. Soms kan zorg efficiënter georganiseerd worden of zijn er alternatieve oplossingen die beter bij je situatie passen. Zorginstellingen hebben de expertise om samen met jou naar de meest passende en kosteneffectieve zorgoplossing te zoeken, waarbij kwaliteit voorop blijft staan.